Ziekenhuis /acute fase

In het ziekenhuis is de zorg vooral gericht op de medische behandeling van het CVA, het voorkomen van complicaties en het inschatten van de gevolgen van het CVA voor het dagelijks leven.

In deze fase zal de ergotherapeutische behandeling gericht zijn op het inschatten van deze gevolgen voor het dagelijks leven en er wordt een start gemaakt met de behandeling.

Een ergotherapeut zal inzicht proberen te krijgen hoe het dagelijks leven eruit zag voor het hersenletsel en welke vaardigheden daarvoor nodig zijn. Er worden immers andere eisen aan je lichaam en brein gesteld als je nog moet werken of sport dan als je in een verzorgingshuis woont.

Hoe zien ergotherapeutische onderzoeken eruit?

De onderzoeken van een ergotherapeut zullen verschillend van aard en moeilijkheid zijn.

Een ergotherapeut is getraind om lichamelijke, mentale en visuele vaardigheden te observeren en te beoordelen tijdens het uitvoeren van activiteiten. Tijdens dagelijkse handelingen worden er veel hersenfuncties actief en is er een goede samenwerking van deze hersenfuncties noodzakelijk.

De keuze van de handeling of activiteit zal variëren van moeilijkheid naar gelang de ernst van de uitval en activiteitenpatroon van voor de beroerte.

Vragen die hiermee zoal beantwoord kunnen worden zijn: Hoe is het met het bewegen en evenwicht gesteld tijdens het maken van een maaltijd. Kan je afgeleid worden, en daarna weer verder gaan, herken je alle voorwerpen, lukt het om overzicht te bewaren en houdt je rekening met mogelijke uitvalsverschijnselen? 

Door het uitvoeren van dit soort handelingen wordt er meer inzicht gegeven in je eigen mogelijkheden. Zeker in het begin van het ziekteproces kan dit confronterend zijn. Een ergotherapeut zal je ondersteunen in dit proces.

Tevens kunnen er aanvullende testen en onderzoeken worden afgenomen, waardoor meer inzicht gegeven wordt in de lichamelijke, sensorische of visuele uitvalsverschijnselen en het denkvermogen (cognitie). Deze onderzoeken zullen teruggekoppeld worden naar het team en de behandelend arts. Uiteindelijk zal de arts in samenspraak met het team een ontslagrichting bepalen.

Revalideren

Na een herseninfarct of hersenbloeding kan de revalidatie plaatsvinden in een revalidatiecentrum of op (CVA-) revalidatie afdelingen van een verpleeghuis als terugkeer naar huis (nog) niet mogelijk lijkt.

Als er problemen zijn in het uitvoeren van dagelijkse activiteiten zal een ergotherapeut deel uitmaken van behandelteam. Er wordt gezamenlijk gewerkt aan het vergroten van functionaliteit en waar mogelijk terug keer naar huis. Uit onderzoek is gebleken dat het belangrijk is om snel te starten met revalidatie na de beroerte.

In deze fase wordt er daadwerkelijk geoefend met activiteiten die voor de persoon belangrijk zijn. De behandeling richt zich op het trainen van lichamelijke, mentale en psychische vaardigheden die je moet kunnen om weer deel uit te maken van de maatschappij. Revalideren kan klinisch, maar ook poliklinisch plaatsvinden.

Een voorbeeld van een ergotherapie behandeling.

Doel: je wilt je eigen eten kunnen bereiden.

Vaardigheid training: kan gericht zijn op  het vergroten van de  arm en handvaardigheid waardoor je de benodigdheden kunt pakken, verpakkingen kunt openen of bestek kunt hanteren.

Strategie training: Je leert compensatie strategieën toe te passen. Dit zijn trucs om minder last te hebben van je uitval gedurende een activiteit of gedurende de dag. Als je fouten maakt doordat je moeite hebt om je aandacht op het koken te houden, kan het elimineren van afleidende factoren een goede strategie zijn. Een hulpmiddel zoals een kookwekker kan ingezet worden om te voorkomen dat het eten aanbrand. Een ergotherapeut kent veel strategieën die kunnen bijdragen aan meer zelfstandigheid en zal deze met je oefenen.

Thuis

Een eerstelijns ergotherapie behandeling kan ook worden ingezet na een revalidatietraject of na ziekenhuisopname. Soms kom je er pas achter wat de gevolgen waren van de beroerte als je weer je actieve leven oppakt. Een ergotherapeutische behandeling kan dan alsnog ingezet worden.

Net zoals bij een revalidatietraject in een instelling zal de ergotherapeut activiteiten oefenen die voor jou belangrijk zijn. Een ergotherapeut kan je adviseren over hulpmiddelen en voorzieningen die voor meer zelfstandigheid zorgen. Er kan cognitieve revalidatie therapie gegeven worden bij problemen met het denken en bij vermoeidheidsklachten. Een ergotherapeut zal ook mantelzorgers betrekken bij de behandeling.


Ergotherapie voor mantelzorgers

Mantelzorgers zijn bij hersenletsel van hun geliefde vaak net zo hard getroffen en er komt een hoop op hun af. Een behandeling kan bestaan uit de volgende onderwerpen:

  • Voorlichting over het ziektebeeld
  • Omgaan met de gevolgen en veranderingen
  • Handvatten voor activiteiten of oefeningen die je samen zou kunnen doen.
  • Strategieën om stress en overbelasting te beperken
  • Hoe kan je je partner/familielid zo goed mogelijk stimuleren en ondersteunen in het ziekteproces.